Μπορεί να έχουμε μπει στη δεύτερη εβδομάδα του Ιουλίου, όμως μέχρι στιγμής η Ελλάδα έχει αποφύγει τις ακραίες θερμοκρασίες που δοκίμασαν αρκετές περιοχές της κεντρικής Ευρώπης. Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι δεν έχει ήδη ξεκινήσει η συζήτηση για το πότε θα ανέβει αισθητά ο υδράργυρος και αν τις επόμενες ημέρες θα δούμε ένα πραγματικό επεισόδιο καύσωνα.
Μια χρήσιμη εξήγηση δίνει ο μετεωρολόγος Νίκος Καντερές, ο οποίος ξεκαθαρίζει πότε μπορούμε πράγματι να μιλάμε για καύσωνα. Όπως αναφέρει, η λέξη δεν αποτελεί αυστηρά μετεωρολογικό όρο, ωστόσο έχει καθιερωθεί εδώ και πολλά χρόνια στη δημόσια χρήση. Για τον λόγο αυτό, η ΕΜΥ υιοθέτησε έναν πρακτικό κανόνα, ώστε να υπάρχει σαφέστερη ενημέρωση του κοινού.
Σύμφωνα με αυτόν τον κανόνα, καύσωνας θεωρείται η περίοδος κατά την οποία η μέγιστη θερμοκρασία σε περιοχές της ηπειρωτικής Ελλάδας φτάνει τους 37 με 38 βαθμούς Κελσίου και παραμένει σε αυτά τα επίπεδα για τρεις έως τέσσερις συνεχόμενες ημέρες. Το φαινόμενο συνδέεται συνήθως με θερμή εισβολή αερίων μαζών από τη βόρεια Αφρική στα χαμηλά στρώματα της ατμόσφαιρας.
Όταν οι θερμοκρασίες ανεβαίνουν ακόμη περισσότερο, αγγίζοντας ή ξεπερνώντας τους 40 με 42 βαθμούς Κελσίου, τότε μιλάμε για πιο ισχυρό επεισόδιο καύσωνα, με σαφώς μεγαλύτερες επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία, στο περιβάλλον και στην καθημερινότητα.
Ο Νίκος Καντερές τονίζει, πάντως, ότι η αίσθηση της ζέστης δεν εξαρτάται αποκλειστικά από τη θερμοκρασία που δείχνει το θερμόμετρο. Η υγρασία, η άπνοια, αλλά και οι τοπικοί άνεμοι μπορούν να κάνουν τη ζέστη πολύ πιο έντονη. Σε ορισμένες περιοχές, μάλιστα, οι λεγόμενοι καταβάτες άνεμοι μπορούν να ανεβάσουν αισθητά τη θερμοκρασία. Αντίθετα, στα νησιά οι τιμές είναι συνήθως χαμηλότερες και τα έντονα επεισόδια καύσωνα εμφανίζονται πιο σπάνια.
Παράλληλα, επισημαίνει ότι συχνά γίνεται υπερβολική χρήση του όρου. Θερμοκρασίες 34 ή 36 βαθμών μπορεί να προκαλούν δυσφορία, ειδικά όταν συνδυάζονται με υγρασία ή άπνοια, όμως δεν αρκούν από μόνες τους για να χαρακτηριστούν καύσωνας με βάση τα βασικά μετεωρολογικά κριτήρια.
Κάνοντας μια αναδρομή στα πιο έντονα επεισόδια υψηλών θερμοκρασιών των τελευταίων δεκαετιών, ο μετεωρολόγος αναφέρει ότι οι χειρότεροι καύσωνες στην Ελλάδα καταγράφηκαν τα έτη 1987, 1988 και 2007, ενώ ιδιαίτερα θερμές περίοδοι σημειώθηκαν επίσης το 1998, το 2012 και το 2017
