Έχω πάντα αδυναμία στους καλλιτέχνες που τη διαδρομή τους την χαρακτηρίζουν ως «πορεία» και όχι ως «καριέρα». Η «καριέρα» απαιτεί θυσίες και στερεί καλλιτεχνικές ελευθερίες. Η Ρίτα Αντωνοπούλου είναι μια αληθινή καλλιτέχνης. Ένα πολυδιάστατο και ευαίσθητο πλάσμα, που προχωρά με κριτήριο την ψυχή και το συναίσθημα της. Μια τραγουδίστρια που τραγουδά τις ανησυχίες της, τα «πιστεύω» της και τελευταία τις κάνει στίχους μόνη της.
Η συζήτηση μας προέκυψε με αφορμή την συναυλία – αφιέρωμα για το Θάνο Μικρούτσικο, στις 4/09/2026, στη «Μονή Λαζαριστών».
Του Χρήστου Σατανίδη.
ΧΣ: Ρίτα, αρχικά να σε καλωσορίσω στον «Εξώστη». Είσαι από τις καλλιτέχνιδες που έχω μελετήσει πολύ μέσα στα χρόνια. Παρατηρώ πως ενώ έχεις κάνει σπουδαιότατα πράγματα, ποτέ δε σε άκουσα να φωνάζεις «Εγώ, που έκανα αυτό. Εγώ, που έκανα εκείνο». Έχεις μια γοητευτικότατη ταπεινότηταως προς την πορεία σου.
ΡΑ: Έτσι μεγάλωσα και μάλλον πρέπει να δώσουμε εύσημα στους γονείς μου για αυτό. Δεν είχα ποτέ την αίσθηση πως κάνω κάτι για το οποίο θα έπρεπε να βγω προς τα έξω με έπαρση. Το τραγούδι για μένα είναι η έκφραση μου, ένας τρόπος ύπαρξης. Στην πραγματικότητα ποτέ δεν είπα στη ζωή μου πως «Εγώ θα βγω και θα γίνω τραγουδίστρια». Ήταν τόσο αναγκαίο το τραγούδι για μένα, που δε το σκέφτηκα ποτέ σαν μέσο επιβίωσης. Κατέληξε όμως να γίνει κι αυτό είναι από τα πιο ευτυχή γεγονότα της ζωής μου. Ζω κάνοντας αυτό που αγαπώ.
ΧΣ: Θα μου επιτρέψεις πάντως να επιμείνω σε αυτό. Έχω αρκετά παραδείγματα καλλιτεχνών στο μυαλό μου, με τεράστια προσφορά στον πολιτισμό μας, όπου λόγω χαρακτήρα ή ταπεινότητας, είναι λίγο «κρυμμένοι» στη συνείδηση μας, σε σχέση με άλλους που προσπάθησαν να φωτίσουν πολύ πιο έντονα τα όσα έκαναν.
ΡΑ: Αυτό συμβαίνει σε κάθε χώρο. Και εκεί οφείλεις να βάλεις τα πράγματα σε μια ζυγαριά και να δεις τι είναι το πιο σημαντικό. Για μένα είναι να γυρίζω σπίτι μου, να είμαι με το παιδί μου και να είμαι πολύ καλά με τον εαυτό μου. Δε με ενδιαφέρουν ούτε οι δημόσιες σχέσεις, ούτε θα κάνω παρέα με ανθρώπους του χώρου που μπορεί να με βοηθήσουν κάπου. Αυτό είναι ένα κομμάτι για το οποίο νιώθω περήφανη. Όσα έχω καταφέρει, τα έκανα μόνο με την πιστή μου πορεία και αξιοπρέπεια, δίχως να κάνω καμία έκπτωση ποτέ.
ΧΣ: Ταπεινή ως προς την πορεία σου αλλά δυναμική και θαρραλέα στο δημόσιο λόγο σου. Πάντα παίρνεις θέση για σοβαρά κοινωνικά θέματα, δίχως φόβο για το αν δεν θα είσαι αρεστή σε κάποιους.
ΡΑ: Αυτό είναι προέκταση των όσων είπα πριν. Όταν δεν έχεις την ανάγκη να τα έχεις καλά με όλους και ξέρεις πως κινείσαι στο χώρο, έχεις ακόμη μεγαλύτερη ανάγκη να πεις ελεύθερα τη γνώμη σου και να δείξεις ξεκάθαρα το ποιος/α είσαι. Έτσι έχω μάθει να πορεύομαι μέχρι τώρα. Κι αν αυτό δε μου κάνει καλό στις δημόσιες σχέσεις μου, μου κάνει μεγαλύτερο καλό στην ειλικρινή σχέση που έχω με τον κόσμο.
ΧΣ: Θα πιαστώ από τον τίτλο ενός παλαιότερου σου τραγουδιού, που αγαπώ ιδιαίτερα. «Ταχυφαγείον, η Ελλάς». Σε μια εποχή που είμαστε έτοιμοι να κατασπαράξουμε έναν καλλιτέχνη, ο οποίος θα πει ή θα κάνει κάτι με το οποίο δε συμφωνούμε -και δεν εννοώ ποτέ κάτι κακοποιητικό-, αυτή η ακύρωση προσωπικότητας σε τρομάζει;
ΡΑ: Με ενοχλεί όταν γίνεται αυτό που λες. Το έχουμε να δει να συμβαίνει. Υπάρχει τόσος θυμός στην κοινωνία και τώρα με τα socialmedia, έχει ανοίξει αυτή η «πόρτα» για κάθε άνθρωπο που είναι μόνος του, δυσαρεστημένος, δυστυχής, θυμωμένος, απογοητευμένος. Αυτός ο άνθρωπος, μπορεί να εκφράζει αυτό που νιώθει μέσα του για την ίδια του τη ζωή στην πραγματικότητα, με ευκολία για οποιονδήποτε άλλον άνθρωπο εμφανιστεί στο σκλοράρισμα του. Το σημαντικό είναι να θυμόμαστε πως στην πραγματικότητα αυτοί οι άνθρωποι είναι δυστυχείς και ακυρώνουν ανθρώπους, πίσω από την ασφάλεια μιας οθόνης κινητού.
ΧΣ: Να σε γυρίσω στα παιδικά σου χρόνια. Έχεις πει πως ήσουν ένα κλειστό παιδί και πως όταν ήθελες να εκφραστείς, κλεινόσουν στο δωμάτιο σου και τραγουδούσες.
ΡΑ: Ναι, κάθε μέρα.
ΧΣ: Ως παιδί τι ακούσματα είχες και αγαπούσες;
ΡΑ: Διάφορα. Θυμάμαι στο αυτοκίνητο των γονιών μου ακούγαμε μόνο ελληνικά τραγούδια. Ευτυχώς υπήρχαν οι κασέτες που είχαμε και τις θυμάμαι έντονα. Θυμάμαι τον πρώτο δίσκο που είχα κρατήσει στα χέρια μου και ήταν της Γλυκερίας με το ντέφι στο εξώφυλλο.
ΧΣ: «Με τη Γλυκερία στην Όμορφη νύχτα».
ΡΑ: Αυτόν ναι. Θυμάμαι την κασέτα με τον Νταλάρα και τον Παπακωνσταντίνου από το «Αττικόν». Θυμάμαι Πάριο, Βιτάλη, Χαρούλα. Αυτά ακούγαμε πολύ στο αυτοκίνητο. Μεγαλώνοντας, από το δημοτικό και μετά άρχισα να ακούω ξένη μουσική. Ήμουν παιδί του MTV. Περίμενα να γυρίσω από το σχολείο να ανοίξω MTV, έτρωγα με MTV. Ήξερα τα πάντα από όσα έπαιζαν εκείνη την περίοδο. Από Roxetteκαι Eurythmicsμέχρι KateBush. Πάντως να σου πω ότι δεν ήμουν ποτέ άνθρωπος με μεγάλη δισκοθήκη. Μου αρκούσε πως μπορούσε να ακούσω μουσική παντού.
ΧΣ: Με τα χρόνια ήρθες σε επαφή και με το θέατρο.
ΡΑ: Συμμετείχα σε παραστάσεις αλλά δεν έχω εντρυφήσει στην ουσία του θεάτρου. Είμαι μόνη μου θέατρο από μικρή (γελάμε). Το θέατρο πάντα με γοήτευε και ήθελα να ασχοληθώ αλλά δεν πίστευα ποτέ πως θα το κάνω, διότι φοβόμουν πως ο μπαμπάς μου θα πάθει εγκεφαλικό (γέλια).
ΧΣ: Δε θα το πάθαινε με το τραγούδι;
ΡΑ: Ούτε να ασχοληθώ με το τραγούδι πίστευα πως θα με αφήσει. Γι’αυτό σου είπα και στην αρχή πως δεν το φαντάστηκα ποτέ ως επάγγελμα. Δε ξέρω πως το επεξεργάστηκε μέσα του. Του πήρε σίγουρα καιρό να το συνηθίσει αλλά εδώ και πολλά χρόνια είναι bigfan(γέλια). Οι γονείς μου το πήραν απόφαση πως αυτή θα είναι η δουλειά μου, όταν ξεκίνησα να δουλεύω με τον Θάνο Μικρούτσικο.
ΧΣ: Ωραία. Κεφάλαιο «Θάνος Μικρούτσικος». Δε θα σε ρωτήσω κάτι, ο λόγος σε σένα.
ΡΑ: Ο Θάνος Μικρούτσικος είναι ένα τεράστιο κεφάλαιο στην ελληνική μουσική ιστορία. Μέχρι σήμερα που υπηρετώ το έργο του, ειλικρινά εξακολουθώ να θαυμάζω το πόσα πολλά, διαφορετικά και σπουδαία πράγματα έχει γράψει. Τον θεωρώ ευφυή, ταλαντούχο άνθρωπο και αυτό που τον κάνει να ξεχωρίζει ακόμη περισσότερο είναι πως υπήρξε ένας πραγματικά πολύ καλός άνθρωπος. Ήταν ένας «μπαμπάς» για όλους τους συνεργάτες του και δημιουργούσε οικογένεια. Είχε απέραντη αγάπη για τους ανθρώπους γύρω του και είχε μεγάλο πάθος για το τραγούδι και τη μουσική. Ήταν ένας σπουδαίος άνθρωπος. Νιώθω τυχερή που συναντήθηκαν οι δρόμοι μας, που μπόρεσα να συνυπάρξω μαζί του στη σκηνή, που κάναμε παρέα. Ένα από τα μεγαλύτερα δώρα της ζωής μου είναι πως μια και δουλέψαμε τόσο πολύ μαζί, σήμερα μπορώ ελεύθερα να κάνω αφιερώματα για το Θάνο και να λέω όποιο τραγούδι του θέλω, εισπράττοντας το ο κόσμος ως φυσιολογικό.
ΧΣ: Επειδή είσαι και εκπαιδεύτρια, από τον Θάνο Μικρούτσικο τι έχεις κρατήσει περισσότερο και το μεταφέρεις και στους μαθητές σου;
ΡΑ: Αν σου δείξω τα χαρτιά που έχω από τότε που ξεκίνησα να δουλεύω δίπλα του, πάνω σε κάθε χαρτί υπάρχει γραμμένο με τεράστια γράμματα η λέξη «Άρθρωση». Είχε εμμονή με τη σωστή άρθρωση των λέξεων. Ήθελε… Σαν να «δαγκώνεις» τις λέξεις. Αυτό το αντιλαμβανόμουνα, καταλάβαινα τη σημασία του. Προσπάθησα να το κάνω από την αρχή και το έχω μέχρι και σήμερα σαν ένα πολύ μεγάλο εργαλείο. Θεωρώ πως κάνει πιο σημαντική την ερμηνεία. Με αυτόν τον τρόπο μπαίνεις πιο βαθιά μέσα στη λέξη, μέσα στο στίχο. Δίνει κι ο ερμηνευτής μεγαλύτερη έμφαση και βυθίζεται περισσότερο στο τραγούδι.
ΧΣ: Το γεγονός πως έχεις συνδεθεί πολύ έντονα με τον ίδιο και το έργο του, αισθάνθηκες ποτέ πως μπορεί να σε εμπόδισε από το να κάνεις κάποια άλλα βήματα μουσικά, ίσως πιο μοναχικά;
ΡΑ: Δε με περιόρισε. Όμως επειδή ήταν πολύ έντονο το σήμα από τη μουσική μας συνύπαρξη, ήθελε αρκετό χρόνο να μπει στη σκέψη του κόσμου πως κάνω κι άλλα πράγματα. Όχι μόνο μουσικά αλλά και πως γράφω, δημιουργώ, φτιάχνω παραστάσεις, πως έχω και μια άλλη πορεία που δεν περιορίζεται μόνο στα τραγούδια του Θάνου Μικρούτσικου. Αυτό μόνο έχω παρατηρήσει μέσα στα χρόνια, αλλά το θεωρώ φυσιολογικό. Βάζοντας τα πράγματα στη ζυγαριά, εννοείται πως προτιμώ αυτό το σήμα που σου είπα και να αποδεικνύω συνεχώς όλα όσα μπορώ να κάνω, παρά να μη το είχα.
ΧΣ: Σε λίγους μήνες θα κλείσεις 20 χρόνια δισκογραφίας.
ΡΑ: Σωστά.
ΧΣ: Αφενός ήσουν τυχερή γιατί ξεκίνησες έχοντας στο πλευρό σου έναν εκ των κορυφαίων δημιουργών, αφετέρου -επίτρεψε μου το- άτυχη, διότι δεν πρόλαβες τις πραγματικά καλές εποχές της δισκογραφίας. Αυτό είναι ένα παράπονο που ίσως έχεις; Πως θα μπορούσες να ζούσες σε άλλη εποχή και -δισκογραφικά- να κάνεις περισσότερα πράγματα;
ΡΑ: Πάντα θα το λέμε αυτό και πάντα μπορεί να ισχύει. Όμως ζούμε στο σήμερα. Θυμάμαι, ήμασταν στο μικρό studioπου είχε ο Θάνος στο σπίτι του και όταν συζητούσαμε για τον πρώτο δίσκο μου έλεγε «Ριτάκι, αν ήμασταν δέκα χρόνια πριν, τώρα δε θα μιλούσαμε αλλά θα ήμασταν μέσα στο studio. Τώρα όμως πρέπει να το συζητήσουμε, να το σκεφτούμε. Να κάνουμε αυτό ή κάτι άλλο;». Θυμάμαι λοιπόν από αυτή τη συζήτηση, πως μέσα σε δέκα χρόνια είχαν ήδη αλλάξει τόσο πολύ τα πράγματα που δεν ήταν κάτι απλό να πεις «Έλα, πάμε να κάνουμε ένα δίσκο». Από την άλλη, αυτή ήταν η συνθήκη για όλους εμάς που ξεκινήσαμε εκείνη την περίοδο. Θα σου πω όμως και το εξής σε σχέση με τη δική μου πορεία. Είμαι μια ερμηνεύτρια που δεν έκανα ποτέ το μεγάλο σουξέ.
ΧΣ: Δε ξέρω αν το κυνήγησες κιόλας. Και δεν εννοώ φυσικά κάτι εκ διαμέτρου αντίθετο, που θα ήταν κόντρα στην πορεία σου.
ΡΑ: Δεν έψαξα ποτέ να κάνω το μεγάλο σουξέ. Γιατί… Δε μου άρεσαν οι παραστάσεις που είχαν μονίμως ένα συγκεκριμένο ρεπερτόριο. Είσαι ο τάδε και πρέπει οπωσδήποτε να πεις τις επιτυχίες σου ξανά και ξανά και ξανά και ξανά. Δε με ενδιέφερε ποτέ αυτό. (Παύση). Έχω μια νοοτροπία μέσα μου, πως όλα τα τραγούδια είναι «δικά μου». Το λέω υπό την έννοια, πως όποιο τραγούδι επιλέξω να πω, το αντιμετωπίζω σαν ένα πρωτότυπο υλικό και σκέφτομαι πως θα ταιριάξει στην παράσταση που θέλω να κάνω κάθε φορά. Αυτό για μένα είναι κάτι πολύ δημιουργικό και ποτέ δεν ήθελα να φύγω από αυτό στην πραγματικότητα. Περισσότερο ήθελα να δημιουργώ παραστάσεις, οι οποίες θα έχουν ένα διαφορετικό θέμα που με απασχολεί και κάθε φορά το ρεπερτόριο θα είναι διαφορετικό, παρά να έχω να υπηρετώ ένα συγκεκριμένο προσωπικό ρεπερτόριο που ότι κι αν γίνει, πρέπει πάντα να επαναλαμβάνω.
ΧΣ: Ίσως τελικά, ο τρόπος που κερδίζεις τη διαχρονικότητα να είναι πιο σημαντικός. Χωρίς τα σουξέ αλλά με τη δύναμη της φωνής και των ερμηνειών σου.
ΡΑ: Ευχαριστώ για αυτό που λες. Χρήστο, πιστεύω πως ο καλλιτέχνης πρέπει να είναι μονίμως σε εγρήγορση. Εγώ θέλω να νιώθω το προχώρημα, δε με απασχολούν τα ίδια πράγματα κάθε περίοδο. Θέλω να μιλάω για άλλα πράγματα, αναλόγως του τι έχω ανάγκη να πω. Τώρα κάνω μια παράσταση που αφορά τις γυναίκες. Την έχω φτιάξει από την αρχή μέχρι το τέλος. Το ρεπερτόριο έπρεπε να είναι για αυτό το θέμα. Τις παραστάσεις τις κάνω γιατί κάτι θέλω να πω, θέλω να συνομιλούμε με τον κόσμο.
ΧΣ: Με τις ταμπέλες πως τα πας; Ξέρεις ο «εμπορικός», ο «ποιοτικός» κλπ.
ΡΑ: Δε με απασχόλησαν ποτέ, ίσως γιατί από την αρχή ήταν ξεκάθαρος ο δρόμος που ακολουθούσα.
ΧΣ: Σε ρωτάω με αφορμή αυτό που μου είπες πριν, πως έχεις την ελευθερία όποτε θέλεις να πεις τραγούδια του Θάνου Μικρούτσικου. Υπάρχουν κορυφαίοι δημιουργοί, εν ζωή ή όχι, που υπήρξαν πολύ αυστηροί με το έργο τους ως το προς ποιοι μπορούν να το ερμηνεύσουν και άλλοι το ακριβώς αντίθετο. Και έχουμε παραδείγματα που μας ξάφνιασαν πολλές φορές, ευχάριστα ή δυσάρεστα.
ΡΑ: Αντιλαμβάνομαι και τις δύο πλευρές. Θεωρώ όμως πως από τη στιγμή που εκδίδεται ένα έργο, δε μπορεί να υπάρξει ο απόλυτος έλεγχος στο ποιος θα το ακούσει, θα το διαβάσει, θα το εκτιμήσει, θα το αγαπήσει κλπ. Αν δε θέλω το έργο μου να έρθει σε επαφή με τον πολύ κόσμο θα πρέπει να βρω έναν τρόπο να το κρατήσω κρυφό ή να το ακούσουν κάποιοι εκλεκτοί φίλοι. Από τη στιγμή που επιλέγω το έργο μου να το μοιραστώ με τον κόσμο, μετά φεύγει από εμένα. Σαν πνευματική ιδιοκτησία προφανώς και δεν ανήκει στον καθένα, όμως εγώ έχω επιλέξει να το μάθει ο κόσμος.
Το μεγάλο έργο δεν κινδυνεύει. Αν αύριο βγω και ερμηνεύσω χάλια την «Αντιγόνη» θα φταίει ο Σοφοκλής; Εγώ θα εκτεθώ. Επίσης, βγαίνει αύριο ένας Χ καλλιτέχνης να κάνει μια παράσταση με τραγούδια κάποιου μεγάλου συνθέτη. Πρώτον: Δεν είσαι υποχρεωμένος να πας να τον ακούσεις. Δεύτερον: Δεν το είπε καλά; Ε δεν έγινε και κάτι. Το έργο που είναι πια διαχρονικό έχει αποδείξει την αξία του. Αυτή είναι η άποψη μου.
ΧΣ: Έχεις ένα ακόμη ταλέντο, το οποίο και ανακαλύψαμε πρόσφατα. Γράφεις στίχους. Έγραφες από μικρή;
ΡΑ: Όχι. Ήξερα όμως μέσα από κάποιες διεργασίες πως είχα την ευχέρεια να μπορώ να γράψω. Δεν το έκανα όμως διότι από την αρχή μπήκα στα βαθιά, τραγουδώντας μεγάλους ποιητές και στιχουργούς. Υπήρχε μέσα μου ένα «άσε μας κουκλίτσα μου, κάνε αυτό που ξέρεις». Ήρθε όμως η στιγμή που ήθελα κάτι πολύ συγκεκριμένο να πω και να εκφράσω και κατάλαβα πως με το να το περιγράφω σε συνεργάτες ή φίλους στιχουργούς δεν παίρναμε αυτό που θέλαμε με το Σταύρο Σιόλα -που έγραφε τη μουσική-. Έτσι, σαν από ανάγκη κατέληξα να γράψω αυτά τα δύο τραγούδια. Είμαι πολύ χαρούμενη που το έκανα, γιατί άνοιξε ένας καινούργιος δρόμος για μένα ο οποίος δε θα κλείσει, τουλάχιστον όσο νιώθω πως έχω να πω κάτι.
ΧΣ: «Έχω μια θάλασσα αγάπη». Για ποια πράγματα;
ΡΑ: Για τη ζωή και για τον κόσμο.
ΧΣ: Όμως τη φοβάσαι λίγο την αγάπη.
ΡΑ: Μα γιατί το λέμε αυτό; (γελάμε)
ΧΣ: Γιατί έτσι σε άκουσα σε πρόσφατη συνέντευξη να λες
ΡΑ: Κοίταξε, επειδή ανέφερες το τραγούδι. Η αγάπη για την οποία μιλάω, δεν αφορά τον έρωτα. Είναι μια αγάπη πανανθρώπινη. Διότι αυτό που ήθελα επί της ουσίας να πω, είναι πως αν αγαπιόμαστε οι άνθρωποι μεταξύ μας, μπορούμε να αλλάξουμε τον κόσμο. Στην αγάπη που αφορά την προσωπική μου ζωή, δεν είναι πως τη φοβάμαι. Χρειάζεται όμως μέσα στα χρόνια να μάθεις να προστατεύεις τον εαυτό σου περισσότερο.
ΧΣ: Η Ρίτα του σήμερα, τι συμβουλή θα έδινε στη μικρή Ρίτα που τραγουδούσε μόνη της στο δωμάτιο της;
ΡΑ: Θα της έλεγε ένα γενικό αλλά ουσιαστικό «Μη φοβάσαι».
ΧΣ: Να κλείσουμε μελωδικά. Ποιο είναι το τραγούδι που αφιερώνεις στον εαυτό σου και λες «Αυτό είμαι εγώ»;
ΡΑ: (Μεγάλη παύση). Κοίταξε, επειδή αλλάζουμε οι άνθρωποι και ανά περιόδους μας εκφράζουν άλλα πράγματα, αυτήν τη περίοδο θα έλεγα το «Έχω μια θάλασσα αγάπη», γιατί είναι κάτι που αναβλύζει από μέσα μου και ταυτίζομαι. Ταυτίζομαι με τη στιχουργό (γέλια).
ΧΣ: Κλείνω το μικρόφωνο και θα μου επιτρέψεις να σου πω ιδιαιτέρως ποιο τραγούδι και γιατί θα σου αφιέρωνα εγώ.
Πληροφορίες και εισιτήρια για τη συναυλία – αφιέρωμα στο Θάνο Μικρούτσικο
«Πάντα γελαστοί και γελασμένοι», θα βρείτε στο σύνδεσμο.
https://www.more.com/gr-el/tickets/music/panta-gelastoi-kai-gelasmenoi-skg/
