
γράφει ο Τάσος Γέροντας
544 σελίδες σε υψηλής ποιότητας λείο, υποκίτρινο χαρτί, ελαφρώς βελούδινης υφής, με εξαιρετική επιμέλεια, άψογη εκτύπωση και πολύ στιβαρή βιβλιοδεσία. Το εντυπωσιακό χρώμα του πανέμορφου εξωφύλλου (εύγε στον Λάιο Παπάζογλου!) έχει διπλή σημασία: αναφέρεται αφ’ ενός στο αίμα, που κυριαρχεί στο βιβλίο, αφ’ ετέρου στο κόκκινο χρώμα που χαρακτήριζε το πλήκτρο REC στα παλιά κασετόφωνα.
Αθήνα, 16 Νοεμβρίου 2012. Η τριαντατριάχρονη αγιογράφος Μυρσίνη Μυλωνά βρίσκεται φρικτά δολοφονημένη στο διαμέρισμα -ατελιέ που μένει, στην Κυψέλη. Τη βρήκε ο φίλος της Γιώργος Μήτρος. Κι αυτό είναι πρόσθετο πρόβλημα για την αστυνομία. Ο Μήτρος δεν είναι απλώς ένας διάσημος, πολύ όμορφος και πρωταθλητής πολίστας. Είναι και γιος της υπουργού Δημόσιας Τάξης. Και φυσικά είναι μεταξύ των πρώτων υπόπτων, επειδή στην αστυνομία ξέρουν πως σε τέτοιους φόνους ο ένοχος σχεδόν πάντα είναι ο σύζυγος/σύντροφος, ο πατέρας, ή κάποιος από το πολύ στενό οικογενειακό περιβάλλον.
Τον δύσκολο γρίφο καλείται να λύσει ο αστυνόμος Μηνάς Κούρτογλου. Και τα προβλήματα που αντιμετωπίζει είναι πολλά. Δεν είναι μόνον οι πιέσεις που δέχεται για να αφήσει εκτός κάδρου τον Μήτρο. Είναι και ο πατέρας του θύματος, ένας βίαιος, μέθυσος, διωγμένος από το σπίτι τους και την κόρη του. Φαίνεται όμως να έχει ακλόνητο άλλοθι. Είναι ακόμη και ο υπόγειος πόλεμος που δέχεται ο Κούρτογλου από έναν υφιστάμενό του, τυπικό δείγμα παλιάς κοπής μπάτσου. Σ’ αυτά προστίθενται και τα προσωπικά προβλήματα του Κούρτογλου: ψυχολογικά από την αυτοκτονία της γυναίκας του πριν από ένα χρόνο, και τις κρίσεις πανικού που τον επισκέπτονται όλο και πιο συχνά. Ευτυχώς έχει σπουδαίες βοήθειες. Στη δουλειά είναι η υπαστυνόμος Αθηνά Πανάγου, πανέξυπνη, αδίστακτη, δραστήρια. Εκτός δουλειάς, ο κουμπάρος του, ο πολύχρωμος Τάσος Κρέμης.Στο κάδρο θα μπουν η θεία της Μυρσίνης, η οποία μένει στο πατρικό της στην Αργυρούπολη, απ΄όπου έδιωξαν τον πατέρα της, ένας αρχιμανδρίτης της τοπικής ενορίας της Αργυρούπολης και παλιός οικογενειακός φίλος, ο αδελφός του και δάσκαλος αγιογραφίας της Μυρσίνης, η γυναίκα του. Πολλά άλλα πρόσωπα θα έχουν δευτερεύοντες αλλά όχι ασήμαντους ρόλους.
Ο ρυθμός είναι αργός. Η εξέλιξη της έρευνας βαλτώνει. Αναμενόμενο, με τόσα εμπόδια. Τεχνηέντως στην πορεία ο συγγραφέας θα βάλει στον φακό του υπόπτου αρκετούς, για να το αναιρέσει στη συνέχεια. Ο αργός ρυθμός θα δώσει την ευκαιρία στον συγγραφέα να εμβαθύνει στην ψυχολογία των πρωταγωνιστών.
Ένα φορητό κασετόφωνο, στο οποίο η Μυρσίνη ηχογραφούσε σκέψεις της, θα αποκαλύψει στοιχεία του χαρακτήρα της άγνωστα στους δικούς της πλην του Μήτρου.
Τελικά μια παρατήρηση στα πρόσωπα κάποιων αγίων στις αγιογραφίες της Μυρσίνης, σε συνδυασμό με κάποιες φαινομενικά ασύνδετες μαρτυρίες, θα φωτίσουν τον δρόμο προς τη λύση του γρίφου. Και η λύση είναι εντελώς απρόσμενη. Και καθόλου δίκαιη! Ο δολοφόνος αυτοκτονεί πριν να συλληφθεί, οι βίαιοι χαρακτήρες θα τη βγάλουν καθαρή, ο βρώμικος αστυνόμος θα πάρει προαγωγή. Αλλά έτσι είναι η ζωή.
Ο Σύρμας με το συγγραφικό του ντεμπούτο μας έδωσε ένα πολύπλευρο μυθιστόρημα. Ένα εξαιρετικό αστυνομικό μυθιστόρημα, το οποίο παρά τον αργό ρυθμό και τις πολλές σελίδες, δεν πλατειάζει ποτέ, κρατά διαρκώς το ενδιαφέρον του αναγνώστη, τον οποίο ξαφνιάζει με αποκαλύψεις. Παράλληλα εστιάζει στους ανθρώπους. Δίνει βάθος στους χαρακτήρες του και δεν διστάζει να αναδείξει, να τονίσει πολλά κοινωνικά θέματα: η μειονεκτική θέση της γυναίκας, ακόμη και σήμερα· η βία σε βάρος των γυναικών· η κοινωνική περιθωριοποίηση και η χλεύη σε βάρος των ομοφυλόφιλων· ο ρατσισμός σε βάρος των μεταναστών· η βρωμιά στα υψηλά κλιμάκια της αστυνομίας· η σεξιστική αντιμετώπιση των γυναικών στον εργασιακό χώρο.
Ο Σύρμας χρησιμοποίησε με ξεχωριστή μαεστρία τον ωμό ρεαλισμό για να μας δώσει ένα βαθύτατα ανθρώπινο αστυνομικό μυθιστόρημα. Του αξίζει το εύγε!
«Χαμένος μέσα στην παράνοια ενός κόσμου βουτηγμένου στο κακό, έψαχνε ασθμαίνοντας τις απαντήσεις που θα ησύχαζαν το χάος μέσα του.»
«Η ζωή μες στη μοναξιά είναι ανυπόφορη».


