Υπήρχε κάποτε μια εποχή που τη Δευτέρα το πρωί είχαμε όλοι κάτι κοινό να συζητήσουμε. Το επεισόδιο της σειράς που έπαιξε το προηγούμενο βράδυ. Έναν τελικό ποδοσφαίρου. Ένα τραγούδι που είχε γίνει ξαφνικά τεράστια επιτυχία. Μια τηλεοπτική στιγμή που την επόμενη ημέρα ήξεραν όλοι, είτε τους άρεσε είτε όχι.
Δεν ήταν απαραίτητα καλύτερη εποχή. Ήταν όμως περισσότερο κοινή.
Σήμερα ο καθένας κατοικεί μέσα στο δικό του μικρό πολιτιστικό σύμπαν. Βλέπουμε διαφορετικές σειρές, ακούμε διαφορετικά playlists, ακολουθούμε διαφορετικούς creators, γελάμε με διαφορετικά memes. Ακόμη και δύο άνθρωποι της ίδιας ηλικίας, που ζουν στην ίδια πόλη, μπορεί να έχουν εντελώς διαφορετική εικόνα για το τι αυτή τη στιγμή «συζητάει όλος ο κόσμος».
Και ίσως αυτό να μας στερεί κάτι που υποτιμήσαμε: τη συλλογική εμπειρία.
Δεν έχει σημασία μόνο το ίδιο το γεγονός. Σημασία έχει η αίσθηση ότι κάπου, την ίδια στιγμή, εκατομμύρια άνθρωποι βλέπουν, ακούν ή περιμένουν ακριβώς το ίδιο πράγμα με εσένα.
Γι’ αυτό θυμόμαστε τόσο έντονα τους μεγάλους τελικούς, τις συναυλίες, τις κινηματογραφικές πρεμιέρες, ακόμη και εκείνα τα τηλεοπτικά προγράμματα που σήμερα μπορεί να μας φαίνονται ασήμαντα. Δεν θυμόμαστε μόνο τι συνέβη στην οθόνη. Θυμόμαστε με ποιους το είδαμε. Ποιος καθόταν δίπλα μας. Σε ποιο σπίτι βρισκόμασταν. Τι συζητήσαμε την επόμενη ημέρα.
Η συλλογική κουλτούρα δημιουργούσε έναν εύκολο τρόπο σύνδεσης. Ένα «το είδες χθες;» μπορούσε να ανοίξει μια ολόκληρη συζήτηση.
Το streaming και οι αλγόριθμοι μας έδωσαν κάτι σπουδαίο: τεράστια ελευθερία επιλογής. Δεν χρειάζεται πια να περιμένουμε την Παρασκευή στις δέκα για να δούμε κάτι. Μπορούμε να βρούμε ακριβώς τη μουσική, την ταινία ή τον άνθρωπο που ταιριάζει στα ενδιαφέροντά μας.
Μόνο που μαζί με την απόλυτη εξατομίκευση χάσαμε λίγο από το «μαζί».
Ακόμη και όταν ένα γεγονός γίνεται τεράστιο, το βιώνουμε συχνά μόνοι μας, κοιτώντας μια οθόνη και σχολιάζοντάς το μέσα από άλλη μία οθόνη.
Ίσως γι’ αυτό οι συναυλίες, τα φεστιβάλ, τα γήπεδα, οι θερινές προβολές και ακόμη και οι μεγάλες κινηματογραφικές πρεμιέρες εξακολουθούν να προκαλούν τόσο έντονα συναισθήματα. Για μερικές ώρες, σταματάμε να είμαστε απομονωμένοι θεατές.
Γινόμαστε ξανά κοινό.
Και μέσα σε μια εποχή που μας επιτρέπει να έχουμε τα πάντα φτιαγμένα ακριβώς στα μέτρα μας, ίσως ένα από τα πράγματα που έχουμε περισσότερο ανάγκη να είναι ακριβώς το αντίθετο:
κάτι που δεν είναι μόνο δικό μας. Κάτι που το ζούμε όλοι μαζί.
