της Μαρίας Ράπτη
Εκείνοι που δεν γεννήθηκαν ποτέ, παίζουν στα όνειρα που κάνουν τα σχολεία όταν αδειάζουν. Όταν οι αίθουσες ερημώνουν, όταν το μόνο φως που σέρνεται στους διαδρόμους είναι εκείνο που έρχεται από τον νυχτωμένο ουρανό, τα παιδιά που δεν γεννήθηκαν έρχονται στο σχολείο τους.
Γέλια, φωνές, βιβλία, έρωτες, φιλίες και καυγάδες, γιορτές και χωρισμοί χορεύουν, μπλέκονται και χτίζουν ένα άλλο, δεύτερο σχολείο μέσα στα κτίρια που ονειρεύονται και που μέσα στον ύπνο τους ανατριχιάζουν.
Εκείνοι που θα είχαν γονείς όσους δεν πρόλαβαν να μεγαλώσουν, στοιχειώνουν τα όνειρα των σχολείων που τους περίμεναν -γιατί αυτό κάνουν τα σχολεία, περιμένουν. Όμως το στοίχειωμά τους είναι ένα στοίχειωμα γλυκό, ζαχαρωμένο. Κι έτσι τα κτίρια κοιμούνται μέσα στο όνειρο ηρεμώντας, που έστω τη νύχτα, έστω για λίγο, η δικαιοσύνη στον κόσμο δεν κοιμάται.
Φωτογραφία από την ομάδα Παλιές φωτογραφίες της Θεσσαλονίκης.
Η Έπαυλη Χατζημήσεφ, στην οδό Βασιλίσσης Όλγας χτίζεται μεταξύ του 1890 και του 1896 για τον Βούλγαρο έμπορο Θεόδωρο Χατζημήσεφ. Κάποια χρόνια αργότερα αποδίδεται στο ελληνικό δημόσιο και από το 1921 στεγάζει το 1ο Γυμνάσιο Αρρένων.
Στις 8 Απριλίου του 1943, 149 Εβραίοι μαθητές του σχολείου αποβάλλονται, σύμφωνα με τα μέτρα που έχει εξαγγείλει η Γερμανική Διοίκηση της πόλης. Από αυτούς μόνο 4 καταφέρνουν να κρυφτούν και τελικά να διασωθούν, ενώ οι υπόλοιποι κατά το επόμενο διάστημα μεταφέρονται από τις γερμανικές δυνάμεις κατοχής σε στρατόπεδα συγκέντρωσης. Μόλις 2 μαθητές επιστρέφουν.
Το 1979, μετά από τον μεγάλο σεισμό, το κτίριο κρίνεται ακατάλληλο. Επισκευάζεται και επαναλειτουργεί την δεκαετία του 1990, στεγάζοντας το 1ο Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης. Σήμερα στο πεζοδρόμιο μπροστά στο κτίριο είναι τοποθετημένοι συνολικά 143 λίθοι μνήμης (stolperstein), ως ένδειξη τιμής στη μνήμη των χαμένων συμπολιτών μας.
Φωτογραφία από την ομάδα Παλιές φωτογραφίες της Θεσσαλονίκης.
