Η ψυχολογία των Χριστουγέννων έχει αποδειχθεί ξανά πεδίο μελέτης για τους επιστήμονες, αφού μέσα στις γιορτές αλλάζει όχι μόνο η διάθεση, αλλά και οι καταναλωτικές μας συνήθειες. Μια πρόσφατη έρευνα του University College London (UCL) και του Northwestern University προσπάθησε να δει ποιοι άνθρωποι τείνουν να ξοδεύουν περισσότερα χρήματα αυτή την περίοδο – και τι ρόλο παίζει η προσωπικότητά τους.
Σύμφωνα με τα ευρήματα, οι οργανωτικοί και επιμελείς άνθρωποι είναι εκείνοι που βάζουν πιο βαθιά το χέρι στην τσέπη, ενώ όσοι είναι πιο δημιουργικοί, αυθόρμητοι και ανοιχτόμυαλοι κρατούν περισσότερο τα χρήματά τους. Όπως σημειώνεται στην ιστοσελίδα του UCL, τα χαρακτηριστικά της προσωπικότητας επηρεάζουν άμεσα τη σχέση μας με την κατανάλωση – ειδικά στις γιορτές, όπου οι κοινωνικές πιέσεις και τα δώρα έχουν τον πρώτο λόγο.
Η μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο Social Psychological and Personality Science, ανέλυσε πάνω από δύο εκατομμύρια τραπεζικές συναλλαγές από 2.133 άτομα. Οι συμμετέχοντες συνέδεσαν τα οικονομικά τους δεδομένα με ερωτηματολόγια προσωπικότητας, ώστε να φανεί πώς τα πέντε βασικά χαρακτηριστικά – ανοιχτότητα, επιμέλεια, εξωστρέφεια, δεκτικότητα και νευρωτισμός – σχετίζονται με τον τρόπο που ξοδεύουν.
Ο επικεφαλής της έρευνας, δρ Τζο Γκλάντστοουν, εξηγεί πως τα ευρήματα «βοηθούν να κατανοήσουμε καλύτερα πώς η προσωπικότητα οδηγεί σε συγκεκριμένες καταναλωτικές συμπεριφορές». Αυτή η γνώση, λέει, μπορεί να συμβάλει και σε κοινωνικά ζητήματα, όπως ο υπερκαταναλωτισμός και το αυξανόμενο προσωπικό χρέος – δύο φαινόμενα που συχνά μειώνουν τη συνολική ευτυχία.
Οι ερευνητές σημειώνουν ότι οι άνθρωποι με υψηλή ανοιχτότητα συνήθως δεν αισθάνονται την ανάγκη να ακολουθούν τις κοινωνικές νόρμες, όπως η ανταλλαγή δώρων, ενώ όσοι είναι πιο αγχώδεις ή νευρωτικοί επηρεάζονται περισσότερο από την πίεση και το άγχος των εορτών. Από την άλλη, όσοι είναι πιο ήρεμοι και σταθεροί συναισθηματικά, αντιμετωπίζουν τις γιορτές με λιγότερη ανησυχία για το αν θα «ικανοποιήσουν» τους αγαπημένους τους.
Η δρ Σάρα Γουέστον, συν-συγγραφέας της έρευνας, συμπληρώνει πως «ενώ γνωρίζουμε ότι η προσωπικότητα συνδέεται με το εισόδημα, την ευτυχία ή τη μακροζωία, κατανοούμε τώρα καλύτερα και το γιατί συμβαίνει αυτό – μέσα από τις καθημερινές μας οικονομικές επιλογές».
Με πληροφορίες από το University College London.
