Έσπασε και τους δύο αστραγάλους του πηδώντας από παράθυρο, πέρασε 365 ημέρες κλεισμένος σε ένα ξύλινο κελί, έζησε έναν ολόκληρο χρόνο στον δρόμο χωρίς καμία προστασία και δέθηκε με σχοινί σε μια άλλη καλλιτέχνιδα για έναν χρόνο. Παρ’ όλα αυτά, ο Τέτσινγκ Χσι επιμένει πως δεν είναι μαζοχιστής. Η Μαρίνα Αμπράμοβιτς τον αποκαλεί «δάσκαλο» της performance art και ο Guardian τον συνάντησε για μια σπάνια συζήτηση.
Από τις 30 Σεπτεμβρίου 1978, ο Χσι έζησε για έναν χρόνο σε ένα ξύλινο κλουβί διαστάσεων 3,5 x 2,7 μέτρων. Δεν επιτρεπόταν να μιλά, να διαβάζει ή να έχει οποιαδήποτε επαφή με τα μέσα ενημέρωσης. Κάθε μέρα, ένας φίλος τού έφερνε φαγητό και απομάκρυνε τα απορρίμματά του. Η φυλάκιση αυτή δεν του επιβλήθηκε· ήταν απολύτως εθελοντική.
Ο Τέτσινγκ Χσι, ταϊβανέζος-αμερικανός καλλιτέχνης, αφιέρωσε την πρακτική του σε μακροχρόνιες performances, δράσεις αυστηρά δομημένες, με σαφείς κανόνες και διάρκεια συχνά ενός έτους. Μετά το Cage Piece, ακολούθησε το Time Clock Piece (1980), όπου για 365 ημέρες χτυπούσε μια κάρτα εργοστασιακού χρονομέτρου κάθε ώρα, μέρα και νύχτα.
Για τον Χσι, ο χρόνος είναι το βασικό υλικό της τέχνης του. «Όλη η ζωή είναι απλώς το πέρασμα του χρόνου», λέει. «Δεν έχει σημασία αν είσαι πλούσιος ή φτωχός, εργατικός ή τεμπέλης· όλοι περνάμε τον χρόνο μας με τον ίδιο τρόπο».
Γεννημένος το 1950 στην Ταϊβάν, ένα από τα 15 παιδιά της οικογένειάς του, δεν ολοκλήρωσε ποτέ τις σπουδές του. Κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής του θητείας άρχισε να ζωγραφίζει, αλλά σύντομα στράφηκε στην performance art. Το 1973, στην πρώτη του performance, πήδηξε από τον δεύτερο όροφο ενός κτιρίου, σπάζοντας και τους δύο αστραγάλους του.
Το 1974, χωρίς χαρτιά και χωρίς να μιλά αγγλικά, έφτασε παράνομα στη Νέα Υόρκη. Δούλεψε ως καθαριστής και σε κουζίνες, ζώντας στο περιθώριο. Επηρεασμένος από τον Κάφκα, τον Ντοστογιέφσκι και τον υπαρξισμό, άρχισε να χρησιμοποιεί το ίδιο του το σώμα ως μέσο έκφρασης.
Τα πρώτα πέντε μεγάλα έργα του είχαν διάρκεια ενός έτους – μια συνειδητή επιλογή που, όπως λέει, αντανακλά τον ανθρώπινο κύκλο ζωής γύρω από τον ήλιο. Το πιο σκληρό από αυτά ήταν το Outdoor Piece (1981–1982), όπου έζησε για έναν ολόκληρο χρόνο στον δρόμο, χωρίς να μπει ποτέ σε κτίριο ή όχημα. Εκείνον τον χειμώνα, τον πιο ψυχρό του αιώνα στη Νέα Υόρκη, κοιμόταν σε πάρκινγκ, πλενόταν στον ποταμό Χάντσον και συνελήφθη ακόμη και για αλητεία, φωνάζοντας στους αστυνομικούς: «Δεν μπορώ να μπω μέσα!».
Παρά τη σωματική δοκιμασία, ο Χσι απορρίπτει τον χαρακτηρισμό του «μάρτυρα». Δεν θεωρεί το έργο του πολιτικό, ούτε αυτοβιογραφικό. «Ποτέ δεν είχε να κάνει με τον πόνο», λέει. «Είχε να κάνει μόνο με το πέρασμα του χρόνου».
Το 1983, δέθηκε με σχοινί δύο μέτρων με την καλλιτέχνιδα Λίντα Μοντάνο για έναν χρόνο, χωρίς ποτέ να αγγίξουν ο ένας τον άλλον. Το 1999 ολοκλήρωσε το τελευταίο του έργο, ένα 13ετές σχέδιο δημιουργίας τέχνης χωρίς δημόσια έκθεση.
«Δεν αποσύρθηκα ποτέ», λέει. «Απλώς σταμάτησα να κάνω αυτό που δεν ήθελα πια». Ζει στη Νέα Υόρκη πάνω από πενήντα χρόνια, αλλά ακόμη δεν τη νιώθει ως σπίτι. Για εκείνον, η τέχνη δεν ήταν ποτέ καριέρα — ήταν τρόπος επιβίωσης.
