γράφει ο Τάσος Γέροντας
Ευτυχία Γιαννάκη «Θάλασσα σώσε με». Εκδόσεις Ίκαρος 2026.
344 σελίδες σε υπέροχο, βαρύ χαρτί, (μαντεύω chamois των 120 γραμμαρίων), με άψογη επιμέλεια, υποδειγματική σελιδοποίηση, εκτύπωση και βιβλιοδεσία. Άλλο ένα πολύ όμορφο εξώφυλλο από τον Λάιο Παπάζογλου.
Παραμονές Χριστουγέννων. Μια γυναίκα οδηγεί. Από την Αθήνα κατευθύνεται προς το Ναύπλιο. Διαβάζουμε τις σκέψεις της. Σκέψεις μπερδεμένες. Μυαλό θλιμμένο. Καρδιά πικραμένη. Κάποιος την παράτησε. Σκέψεις για θάνατο, για αυτοκτονία. Υπάρχει και συνοδηγός. Δεν είναι σαφές το βάθος της σχέσης τους.
Αλλαγή σκηνής. Συζήτηση. Ίσως ανάκριση. «Τη σκότωσες;». «Ναι». «Γιατί;». «Από αγάπη.»
Κι άλλη αλλαγή σκηνής. Ο Χάρης Κόκκινος ανακρίνει έναν καθ’ ομολογίαν δολοφόνο. Σκότωσε τη γυναίκα του και τα δύο παιδιά του. Επειδή τους αγαπούσε. «Ο Κόκκινος είχε μάθει να κάθεται απέναντι από την άβυσσο και να τη σκαλίζει προσπαθώντας να βγάλει μια άκρη, αλλά αυτό παραπήγαινε χριστουγεννιάτικα».
Και η Ελεονόρα. Η γυναίκα που γνώρισε/γνωρίσαμε στο προηγούμενο βιβλίο «Υπέροχος πόλεμος». Η γυναίκα που άγγιξε το μέσα του Κόκκινου. Η γυναίκα που τώρα, εδώ, θα τα γκρεμίσει όλα με την εξαφάνισή της, αφήνοντας πίσω της μόνο ένα τεράστιο «γιατί;».
Ο Παύλος Αλμπάνης. Ο αγαπημένος υφιστάμενος του Κόκκινου, αυτός που τον έβλεπε σαν γιό του, πλέον έχει μετατεθεί στο Ναύπλιο κι ετοιμάζεται να παντρευτεί.
Όμως παραμονές Χριστουγέννων γίνεται ένας φόνος στο Τολό. Η δολοφονημένη είναι δικηγόρος στην Αθήνα, ήταν παντρεμένη με τον Εισαγγελέα του Ναυπλίου, ο οποίος τώρα ζει με την πολύ νεότερη αγαπημένη του σε μια πολυτελή βίλα. Ποιος τη σκότωσε;
Πάρα πολύ έξυπνα η Γιαννάκη θα μπλέξει τον Κόκκινο στη διαλεύκανση της δολοφονίας στο Ναύπλιο. Θα κληθεί να βοηθήσει τον Αλμπάνη, ενώ μέσα του παλεύει με το μυστήριο της εξαφάνισης της Ελεονόρας.
Κι ενώ όλοι οι υψηλά ιστάμενοι σε Αθήνα και Ναύπλιο θα πιέζουν να βρεθεί ο δολοφόνος, σαν να αχνοφαίνονται πίσω από τις «κουρτίνες» κάποιες περίεργες κινήσεις. Κι είναι κουρτίνες που κρύβουν ισχυρούς, άνδρες, αδίστακτους. Ποια μυστικά θέλουν να παραμείνουν στο σκοτάδι; Ποιοι φοβούνται την αλήθεια;
Δεν θέλω να επεκταθώ περισσότερο όσον αφορά την πλοκή. Μόνο λίγα λόγια για το τέλος: είναι τόσο απρόσμενο, όσο μας έχει συνηθίσει η Γιαννάκη. Κι αν το τέλος αφήνει τον αναγνώστη με το στόμα ανοιχτό, η πορεία μέχρι εκεί γεμίζει το μυαλό και την ψυχή του με πολλές σκέψεις, με έντονους προβληματισμούς. Η υφαρπαγή περιουσιών από τους Εβραίους της Θεσσαλονίκης κατά την Κατοχή, ο παράνομος πλουτισμός, οι υπόγειες πολιτικές ανελίξεις, εκβιασμοί, ύποπτες συναλλαγές, ΕΥΠ. Και κυρίως μοναξιά. Μόνη της στον Γολγοθά της η δολοφονημένη. Κι ένας Γολγοθάς που τον μαθαίνουμε ολόκληρο προς το τέλος. Μόνος του στον Γολγοθά του και ο δολοφόνος της. Μόνος του με τις τύψεις και τις αγωνίες και ο Κόκκινος. («όλοι οι δικοί του ξένοι»: πόσο λιτή και σκληρή αποτύπωση της μοναξιάς!)
Μου άρεσε πολύ και αυτή η περιγραφή του Κόκκινου: Δεν είχε μάθει να χάνει· είχε μάθει να κάνει το αφόρητο οικείο και το τρομακτικό δικό του. Έφτανε εκεί όπου δεν πήγαινε κανείς άλλος όχι από γενναιότητα, αλλά γιατί είχε τον τρόπο να σκοτώνει αυτό που δεν τολμούσαν οι άλλοι: τα συναισθήματά του.
Ναι, στο τέλος ο δολοφόνος θα βρεθεί. Ο λόγος θα αποκαλυφθεί. Όμως θα αποκαλυφθούν και πολλά άλλα, πολύ παλιά, πολύ σκληρά μυστικά. Μυστικά που λίγοι ελέγχουν και πολλοί φοβούνται.
Και, φυσικά, το τέλος μόνον τέλος δεν είναι! Επειδή μετά τη λέξη «ΤΕΛΟΣ» έρχεται η απορία: και μετά, τι;
Υπέροχο! Με εξαιρετική γραφή η Γιαννάκη ξεδιπλώνει μια πολύ στιβαρή πλοκή, και μέσα από έναν φόνο μας δίνει έναυσμα να προβληματιστούμε για τη βρωμιά που κρύβεται πίσω από την άφρονα εξουσία και τον αλόγιστο πλούτο. Το διάβασα σε λιγότερο από 24 ώρες.
«Η αγάπη που δεν δίνεται στην ώρα της ισοδυναμεί με έγκλημα.»
«[…] η αληθινή αγάπη δεν είναι να μοιράζεσαι το γλέντι, αλλά να φυλάς σκοπιά όταν οι άλλοι γλεντούν.»
«Χαρά που δεν μοιράζεσαι δεν είναι χαρά, είναι μόνο υπενθύμιση του πόσο μόνος είσαι.»
«Άλλωστε στις μπίζνες μπορούσε κανείς να ήταν όσο ανήθικος ήθελε, δεν ήταν ανάγκη να μπλέκει με την πολιτική.»
