Το πολύχρωμο χάος των microtrends Image: @gottalovenhoa Πηγή: Pinterest.
γράφει η Γεωργία Πισαλίδου
Πριν τη Hailey Bieber, τη Beca Michie και τη Matilda Djerf, το μεγαλύτερο fashion icon του 180υ αιώνα ήταν η Μαρία Αντουανέτα. Κάποιοι θα την χαρακτήριζαν ως την πρώτη influencer και trend starter, καθώς η επίδραση που ασκούσε στις κυρίες της υψηλής κοινωνίας ήταν τεράστια. Το μόνο σίγουρο είναι πως κάθε influencer της σημερινής εποχής, θα ζήλευε το χαμό που είχε προκαλέσει το chemise à la reine. Δυστυχώς ή ευτυχώς η Αντουανέτα έζησε 4 αιώνες πριν και το Instagram έχασε μια αυθεντική influencer και glam προσωπικότητα.
Όπως φαίνεται τα trend και η αγάπη για την μόδα, δεν είναι ένα σύγχρονο φαινόμενο. Αυτό που άλλαξε όμως, είναι η ταχύτητα με την οποία οι τάσεις προωθούνται στο κοινό. Τα λεγόμενα microtrends (μικρο-τάσεις) λοιπόν, είναι η πιο χαρακτηριστική έκφραση αυτής της νέας πραγματικότητας. Τάσεις γεννιούνται, γίνονται viral και ξεθωριάζουν μέσα σε λίγους μήνες ή βδομάδες. Από ένα συγκεκριμένο είδος μπλούζας μέχρι μια αισθητική ,όπως το “clean girl’’, όλα μοιάζουν να έρχονται και να φεύγουν με ιλιγγιώδη ταχύτητα.
Το πιο ‘’in’’ t-shirt, που συνδυάζεται με όλα τα looks! Image: LACE COMBINED T-SHIRT Πηγή: Zara UK
Ωστόσο, μέσα σε αυτή την καταιγίδα επιλογών, πολλές από εμάς βρίσκουμε κάτι οικείο. Γιατί τα microtrends δεν μοιάζουν μόνο με fashion items — είναι εργαλεία ταυτότητας, κοινότητας και σύνδεσης. Ειδικά για τις γυναίκες, συνδέονται στενά με την έννοια του ‘’girlhood’’, δηλαδή της κοινής εμπειρίας του να είσαι κορίτσι.
Η Anastasia Todd, ακαδημαϊκός και Αναπληρώτρια Καθηγήτρια στο τμήμα Σπουδών Φύλου και Γυναικών στο University of Kentucky, περιγράφει το ‘’girlhood’’, όχι ως ένα αυτονόητο, στατικό ή βιολογικά καθορισμένο στάδιο ζωής. Πρόκειται για μια μεταβαλλόμενη κατάσταση, που διαμορφώνεται μέσα από σχέσεις και συστήματα εξουσίας. Όπως και την αναπηρία, το αντιλαμβάνεται ως ένα σύνολο κοινωνικά καθορισμένων συνθηκών και όχι απλώς ως χαρακτηριστικό του σώματος. Παρότι ο ακαδημαϊκός ορισμός δεν είναι ενιαίος , θεωρεί ότι η κοριτσίστικη εμπειρία σημαίνει διαφορετικά πράγματα για πολλά κορίτσια. Ανακαλώντας τη δική της —προνομιούχα από αρκετές πλευρές — θυμάται κυρίως άγχος, χαρά, ανακάλυψη, επιθυμία, αλλά και την αίσθηση του ανήκειν και του αποκλεισμού.
Puma Speedcat X Dua Lipa Image: by Harley Weir Πηγή: Puma Official Website
Όπως η Todd, έτσι και πολλές γυναίκες αντιλαμβανόμαστε το ‘’girlhood’’ ως μια εμπειρία που δεν σταματά στα 18. Το αναζητάμε και στην ενήλική ζωή μας! Είναι αυτό που μας συνδέει με τη θηλυκότητα μας, το παιδί μέσα μας, και δημιουργεί δεσμούς ανάμεσα στις γυναίκες.
Ροζ κοινότητες: Πώς βρίσκουμε τον εαυτό μας, μέσα στις άλλες.
Η Hailey Bieber υιοθετεί δύο trends με μεγάλη επιτυχία: Capri και πουά παντελόνι! Image: Getty Images Πηγή: Teen Vogue
Αν υπάρχει κάτι που τα microtrends καταφέρνουν καλά, είναι να σου υπενθυμίζουν ότι «ανήκεις εδώ». Κάνεις scroll και πέφτεις πάνω σε μια ψηφιακή κοινότητα γεμάτη κορίτσια που μοιάζουν μεταξύ τους. Ίδιες τσάντες, ίδια sneakers, η ίδια Rhode θήκη για το κινητό, το ίδιο lip-gloss. Έτσι, κάπως αυθόρμητα, δημιουργείται ένας κόσμος όπου η οικειότητα χτίζεται δυναμικά .
Και το πιο ωραίο; Πάντα θα υπάρχει κάποια που θα σε δει και θα σκεφτεί: «Μα τι τέλειο στυλ!». Στην ψηφιακή εποχή, κάθε αισθητική βρίσκει το κοινό της. Δεν είσαι ποτέ «πολύ» ή «ανεπαρκής». Είσαι απλώς ένα ακόμα κορίτσι που βρήκε τη γωνιά της στο χαοτικό internet. Σε κάθε περίπτωση, οι τάσεις λειτουργούν σαν «κώδικες» επικοινωνίας: μας επιτρέπουν να πούμε ποιες είμαστε ή ποιες θέλουμε να γίνουμε.
Ακόμη και στον δρόμο, πολλές από μας θα νιώσουμε μια ζεστασιά στο στήθος εάν δούμε μια κοπέλα που φοράει ίδια παπούτσια με μας ή κρατά την ίδια τσάντα. Πολύ πιθανόν να σκεφτούμε: « Αυτή η κοπέλα είναι σαν εμένα !» ή « Είμαστε και οι δυο τόσο μοδάτες!». Το μόνο σίγουρο είναι ότι το χαμόγελό μας θα αργήσει να σβήσει και αυτή η γλυκιά αίσθηση, θα μας ακολουθεί για το υπόλοιπο της ημέρας.
Σε έναν κόσμο που συχνά κάνει τις γυναίκες να νιώθουν μόνες, υπό παρατήρηση ή εκτός τόπου, αυτή η αίσθηση συλλογικότητας έχει κάτι το σχεδόν ριζοσπαστικό. Το να βλέπεις άλλες γυναίκες να βιώνουν παρόμοιες φάσεις ή πειραματισμούς με την εικόνα τους μπορεί να είναι απελευθερωτικό. Γιατί στην τελική θέλουμε να ‘’είμαστε σαν τις άλλες’’, παρόλο που οι ρομαντικές κομεντί μάς λένε πως το « διαφορετικό» — σύμφωνα με τα στάνταρτ του male gaze βέβαια— είναι το ερωτεύσιμο και το επιθυμητό. Θέλουμε να ακούμε την ίδια μουσική, να μοιραζόμαστε τα κραγιόν μας. Έχουμε ανάγκη να ανήκουμε στην «κοριτσίστικη κοινότητα» και αυτό είναι που κάνει το female experience τόσο όμορφο.
Αμέτρητα scroll και overstimulation : Χαμένες στην άβυσσο των social medial.
Απόσπασμα από την ταινία της Sofia Coppola, Marie Antoinette. Image: by Leigh Johnson
Πηγή: British Vogue
Το να μοιάζεις με τις άλλες δεν είναι κάτι δαιμονοποιημένο. Αντίθετα, έχει μέσα του κάτι το καθησυχαστικό. Το πρόβλημα ξεκινά όταν αυτή η ομοιότητα δημιουργείται τόσο γρήγορα, που δεν την επεξεργαζόμαστε καν. Κάθε εβδομάδα εμφανίζεται κάτι νέο που «πρέπει» να δοκιμάσεις. Χάνεται ο χρόνος και ο χώρος για να ανακαλύψεις τι πραγματικά σου ταιριάζει και ποια είναι η ταυτότητά σου.
Πολλές γυναίκες καταλήγουν να συμμετέχουν σε ένα trend, όχι με βάση το προσωπικό τους στυλ, αλλά με τι είναι viral εκείνη τη στιγμή, ενώ δεν αναρωτιούνται καν αν αυτό που κάνουν βγάζει νόημα ή είναι όντως ωραίο. Πριν λίγες μέρες, βρέθηκα αντιμέτωπη με ένα trend που κυριολεκτικά με έκανε να αμφισβητήσω το επίπεδο νοημοσύνης ορισμένων χρηστών του Tik Tok…
Η Hailey Bieber, μοντέλο και ιδρύτρια της εταιρίας καλλυντικών Rhode, άπλωσε μια μάσκα ομορφιάς στο πρόσωπό της με μια πλαστική χτένα. Η Hailey το έκανε στα πλάισια μιας φωτογράφισης, καθώς αυτό το κυματιστό effect που δημιουργήθηκε στο πρόσωπό της είχε ένα αισθητικό ενδιαφέρον. Τι έγινε την επόμενη μέρα ; Άνθρωποι στα social media, άρχισαν να απλώνουν τις μάσκες τους με χτένες περιμένοντας να δουν κάτι το διαφορετικό. Εκεί, κάπου ανάμεσα στη χτένα και στη μάσκα, δεν χάνεται μόνο η ταυτότητα· χάνεται κάτι σημαντικότερο: η κριτική σκέψη. Δεν ρωτάς «γιατί;» — μόνο «πότε να το κάνω κι εγώ;».
Τα microtrends μας πιέζουν να συμμετέχουμε, ενώ μπορεί να μη συμφωνούμε με αυτά. Έχουμε στο νου μας αυτή την πεποίθηση, ότι θα μείνουμε στην απ’ έξω — γιατί υπάρχει κάτι καινούριο που δεν έχουμε υιοθετήσει. Μετά έρχεται το overstimulation (υπερδιέγερση). Αυτό το αποπνικτικό συναίσθημα του να έχεις δει πάρα πολλά. Ο εγκέφαλος γεμίζει με εικόνες, outfits, πρόσωπα, ιδέες. Ανοίγεις το κινητό για «πέντε λεπτά» και λίγο αργότερα, νιώθεις περίεργα κουρασμένη. Όχι σωματικά αλλά ψυχικά. Σαν να έχεις καταναλώσει περισσότερη πληροφορία απ’ όση μπορεί να αντέξει ο οργανισμός σου.
Κολάζ που απεικονίζει το πιο hot microtrend αυτής της περιόδου, το πουά! Image:@styledbytalg Πηγή: Pinterest
Σαφώς μπαίνουμε και στο τριπάκι της σύγκρισης. Όταν βλέπεις influencers ή συνομήλικές σου να υιοθετούν ‘’τέλεια’’ κάθε νέα τάση, είναι εύκολο να νιώσεις ότι υστερείς. Πάντα θα υπάρχει κάποια που το πέτυχε καλύτερα. Ειδικά στις νεαρές ηλικίες, αυτή η πίεση μπορεί να γίνει έντονη. Μου έχει τύχει πολλές φορές ως έφηβη, να δοκιμάσω κάποιο outfit που είδα στο Instagram και να μην ταιριάζει καθόλου στο 16 χρονο σώμα μου, το οποίο ακόμη αναπτύσσονταν. Όπως εγώ, έτσι και άλλα νεαρά κορίτσια έχουν νιώσει ανασφαλείς, στην προσπάθειά τους να αντιγράψουν τα άπιαστα πρότυπα ομορφιάς. Θέλουμε να είμαστε trendy, πάση θυσία, χωρίς να συνειδητοποιούμε ότι αυτό μας φθείρει…
Δεν χτίζουμε μια διαχρονική και εξατομικευμένη γκαρνταρόμπα, πόσο μάλλον ταυτότητα. Αναλωνόμαστε στα μοντελέ σώματα, στα μοντέρνα ρούχα, ξεχνώντας πως είναι να έχεις κάτι αγαπημένο, κάτι δικό σου.
Προς αποφυγή παρεξηγήσεων, εγώ η ίδια που γράφω αυτό το άρθρο αγοράζω με μεγάλο ενθουσιασμό όποιο microtrend μου μπει στο μάτι την εκάστοτε περίοδο. Αγαπώ το t-shirt μου με τη δαντέλα που εξέχει, λατρεύω τα ροζ Speedcat μου ( παπούτσια της εταιρίας Puma) και σκοπεύω να αγοράσω μια από αυτές τις χαριτωμένες κοντές καμπαρντίνες. Κάνω συνέχεια πουά σχέδια στα νύχια μου, παρόλο που το αντιπαθώ στα ρούχα και εδώ είναι που θέλω να εστιάσω. Προφανώς δεν είναι κατακριτέο να συμμετέχεις στα trends . Το ζήτημα είναι να σου αρέσουν, να μετατρέψεις αυτά τα κομμάτια σε statement και να τα ενσωματώσεις όπως εσύ θες στο προσωπικό σου στυλ. Έτσι κάνω κι εγώ με το πουά. Δεν το συμπαθώ στα ρούχα, μα το λατρεύω στα νύχια!
Το πολυσυζητημένο σχέδιο που κάναμε όλες μας, αυτή την άνοιξη!Image:@beautycodedinfo Πηγή: Pinterest.
Άδεια πορτοφόλια και ευτυχισμένες influencers.
Η φράση «δεν έχω μία», έχει ακουστεί από τα στόματα όλων μας, ιδιαίτερα μετά από ένα πετυχημένο shopping therapy. Πόσα κοστίζει το να είσαι «in»; Ποια μπορεί πραγματικά να το αντέξει; Τις περισσότερες φορές οι νεαρές γυναίκες και έφηβες, αδυνατούν να συλλάβουν πως το να είσαι πάντα μέσα στην μόδα είναι οικονομικά αδύνατο. Για μια έφηβη ή μια φοιτήτρια που εξαρτάται οικονομικά από τους γονείς της, η ιδέα του να συμβαδίζει με κάθε νέα τάση δεν είναι απλώς δύσκολη, είναι ανέφικτη. Όμως το internet, σπάνια αφήνει χώρο για αυτή την εξομολόγηση. Αντίθετα, καλλιεργεί μια σιωπηλή προσδοκία: μπορείς να ακολουθείς, να αγοράζεις, να ανανεώνεσαι ξανά και ξανά. Μόνο που τα ρούχα, όσο όμορφα και να είναι, δεν αποτελούν προϊόντα ζωτικής σημασίας και δεν πρέπει να τα αντιμετωπίζουμε ως έτσι. Δεν είναι αυτά που καθορίζουν την υπόσταση μας ως γυναίκες ή το πόσο καλόγουστες είμαστε. Πολλές φορές δεν μπορείς να είσαι in και αυτό είναι okay. Σε μια εποχή που οι τιμές των ενοικίων είναι άπιαστες και βρισκόμαστε στα πρόθυρα της ενεργειακής κρίσης, τα trend ίσως να μην έχουν και τόση σημασία τελικά.
Έχουμε εστιάσει τόσο πολύ στην φούσκα των influencers και της εικονικής τους ζωής, που ξεχνάμε τι συμβαίνει στον αληθινό κόσμο. Μια influencer έχει τόσα πολλά αξεσουάρ, γιατί αυτή είναι η δουλεία της. Είναι ένα εργαλείο marketing, που χρησιμοποιούν οι εταιρίες για να διαφημίσουν τα προϊόντα. Τους στέλνονται καθημερινά δεκάδες PR πακέτα, τα οποία δείχνουν στο κοινό, γιατί αυτό απαιτεί το επάγγελμά τους. Δεν είναι καθόλου ρεαλιστικό να περιμένουμε από νεαρές κοπέλες, να αγοράζουν αυτά τα ακριβά προϊόντα για να ‘’συμβαδίσουν με τη μόδα’’, την ίδια στιγμή που οι influencers δεν το κάνουν. Μπορεί να φαίνονται χαμογελαστές, να αναδεικνύουν τα νέα τους στολίδια, μα στην πραγματικότητα μπορεί ακόμη και να τα σιχαίνονται…
Η μόδα έχει πλάκα, απόλαυσέ την.
Η μόδα, δεν είναι μια λίστα με «πρέπει». Είναι ένα παιχνίδι. Ένα πεδίο αυτοέκφρασης όπου τα χρώματα και οι υφές περιπλέκονται. Δυστυχώς όμως, κάπου ανάμεσα στα εκατοντάδες haul και στα unboxing, η μόδα άρχισε να μοιάζει λιγότερο με παιχνίδι και περισσότερο με αγώνα δρόμου. Αυτό που κάποτε ήταν έμπνευση, έχει μετατραπεί σε υποχρέωση. Όχι επιβαλλόμενη φανερά. Δεν υπάρχει κάποιος που θα σου πει τι να φορέσεις. Υπάρχει όμως ένας αλγόριθμος που σε ταΐζει, διακριτικά αλλά σταθερά, το ίδιο αφήγημα. Έτσι, αρχίζεις να το αναπαράγεις. Όχι γιατί σε εκφράζει απαραίτητα, αλλά γιατί σου είναι οικείο
Το πρόβλημα δεν είναι ότι συμμετέχουμε. Είναι ότι σπάνια προλαβαίνουμε να σκεφτούμε πώς και γιατί συμμετέχουμε. Τα microtrends υπόσχονται ανανέωση, αλλά συχνά καταλήγουν σε μια παράξενη ομοιομορφία. Όλοι πειραματίζονται, αλλά προς την ίδια κατεύθυνση. Όσο πιο γρήγορα αλλάζει η «έμπνευση», τόσο πιο δύσκολο γίνεται να καταλάβεις τι σου ανήκει.
Παράλληλα, υπάρχει και κάτι λιγότερο ‘’αθώο’’ σε όλο αυτό. Η συνεχής ανακύκλωση τάσεων δεν είναι απλώς ένα πολιτισμικό φαινόμενο: είναι και ένας πολύ αποτελεσματικός μηχανισμός κατανάλωσης. Όταν κάτι «φεύγει» τόσο γρήγορα όσο ήρθε, δημιουργείται μια αίσθηση ανεπάρκειας. Πως καλύπτεις το κενό; Αγοράζεις το επόμενο προϊόν. Η ντουλάπα γεμίζει, αλλά η επάρκεια δεν διατηρείται. Τα ρούχα γίνονται αποδείξεις συμμετοχής. Η μόδα χάνει το πιο ουσιαστικό της στοιχείο: τη χαρά. Γιατί είναι δύσκολο να απολαύσεις κάτι που νιώθεις ότι πρέπει να προλάβεις.
Αλλά η μόδα, δεν είναι αυτό. Ευτυχώς. Ή τουλάχιστον, δεν χρειάζεται να είναι.
Η κομψότητα δεν βρίσκεται στην ακρίβεια της αντιγραφής, αλλά στην ελευθερία της προσαρμογής. Στο να παίρνεις κάτι και να το κάνεις δικό σου ή να το απορρίπτεις εντελώς, χωρίς ενοχές. Ίσως τελικά, το πιο ριζοσπαστικό πράγμα που μπορείς να κάνεις δεν είναι να ακολουθήσεις ένα trend. Είναι να σταματήσεις για λίγο, να το κοιτάξεις και να αναρωτηθείς: αν δεν το έβλεπα παντού, θα μου άρεσε ακόμα;
Αν η απάντηση είναι ναι, τότε κράτα το. Αν όχι, άστο να περάσει. Άλλωστε, θα περάσει έτσι κι αλλιώς.
