Πληροφορίες από την επίσημη ιστοσελίδα της FinosFilm
Με ήθος, ταλέντο και αδιάκοπη παρουσία στο σανίδι, ο Στέφανος Ληναίος διαμόρφωσε από τα πρώτα του βήματα μια σταθερή και ουσιαστική καλλιτεχνική διαδρομή που ξεπέρασε τα εξήντα χρόνια, αφήνοντας ανεξίτηλο αποτύπωμα στο ελληνικό θέατρο και όχι μόνο. Γεννημένος ως Διονύσιος Μυτιληναίος στη Μεσσήνη, στις 6 Αυγούστου 1928, έδειξε από νωρίς την κλίση του προς την τέχνη και ιδιαίτερα προς το θέατρο, έναν χώρο που έμελλε να καθορίσει ολόκληρη τη ζωή του. Μετακομίζοντας στην Αθήνα, σπούδασε στη Σχολή Θεάτρου του «Αθήναιον» υπό τη διδασκαλία του Σωκράτη Καραντινού, όπου απέκτησε τη θεατρική πειθαρχία και τη βαθιά κατανόηση του ρόλου που χαρακτήρισαν την πορεία του.
Το θεατρικό του ντεμπούτο στις αρχές της δεκαετίας του 1950 στο Θέατρο Κοτοπούλη αποτέλεσε την αφετηρία μιας μακράς και δημιουργικής διαδρομής. Η συνεργασία του με τον θίασο του Δημήτρη Μυράτ τον έφερε σε σημαντικές παραστάσεις και απαιτητικούς ρόλους, σε παραστάσεις όπως: «Η δεύτερη γυναίκα» (στον ρόλο του Μορς), «Το βαλς των ταυρομάχων», «Μάκβεθ» (Μάλκομ), «Ο φαύλος κύκλος», «Η βασίλισσα και οι επαναστάτες», «Η λυσσασμένη γάτα», «Οθέλλος» (Κάσσιος), «Χωρίς γάντι» και «Σιμούν», όπου ανέλαβε και καθήκοντα βοηθού σκηνοθέτη. Ξεχωριστή υπήρξε η συνεργασία του με την Αλίκη Βουγιουκλάκη στην «Ωραία μου κυρία», όπου ενσάρκωσε τον καθηγητή Χίγγινς-έναν ρόλο στον οποίο επέστρεψε δεκαετίες αργότερα (1993-1994), επιβεβαιώνοντας τη διαχρονικότητα της ερμηνείας του. Η κοινή τους πορεία ολοκληρώθηκε με το μιούζικαλ «Η μελωδία της ευτυχίας» τη σεζόν 1994–1995 σε σκηνοθεσία Ρούλας Πατεράκη.
Σημαντική υπήρξε και η συμβολή του στη διαμόρφωση θεατρικών σχημάτων με καλλιτεχνικό και κοινωνικό προσανατολισμό. Υπήρξε ιδρυτικό μέλος της «Δωδέκατης Αυλαίας» και συμμετείχε στην ίδρυση του «Άρματος Θεάτρου», ενώ το 1970, μαζί με τη σύζυγό του Έλλη Φωτίου, ίδρυσε τον θίασο «Σύγχρονο Ελληνικό Θέατρο» στο Θέατρο Άλφα. Εκεί παρουσίασαν παραστάσεις που αγαπήθηκαν από το κοινό και τους κριτικούς, συμβάλλοντας ουσιαστικά στην εξέλιξη της θεατρικής σκηνής. Στην πλούσια πορεία του συμμετείχε σε περισσότερα από εκατό θεατρικά έργα, με ιδιαίτερη επιτυχία σε παραστάσεις όπως «Μιας πεντάρας νιάτα», «Η κόμισσα της φάμπρικας» και το «Δεν πληρώνω, δεν πληρώνω» του Ντάριο Φο, το οποίο ανέβασε επανειλημμένα με μεγάλη απήχηση. Το 2012–2013 αποχαιρέτησε μετά από 60 χρόνια συνεχούς παρουσίας το θέατρο με το έργο «Ένας εχθρός του λαού» του Χένρικ Ίψεν, κλείνοντας έναν κύκλο ζωής με την ίδια δημιουργική συνέπεια που τον χαρακτήριζε πάντα.
Παράλληλα με το θέατρο, ο Στέφανος Ληναίος άφησε το στίγμα του και στον κινηματογράφο. Η πρώτη του εμφάνιση έγινε το 1955 στην ταινία «Το οργανάκι του Αττίκ» του Φρίξου Ηλιάδη, ενώ ακολούθησαν σημαντικές συμμετοχές σε ταινίες όπως «Ο Θησαυρός του Μακαρίτη» του Νίκου Τσιφόρου και «Το Κλωτσοσκούφι» του Ντίνου Δημόπουλου. Πρωταγωνίστησε επίσης στην «Οικογένεια Παπαδοπούλου» του ΡοβήρουΜανθούλη, ενώ ιδιαίτερα αγαπητοί έμειναν οι ρόλοι του στις ταινίες «Μιας πεντάρας νιάτα» και «Η κόμισσα της φάμπρικας». Το 1987 ξεχώρισε στα «Τα παιδιά της Χελιδόνας» του Κώστα Βρεττάκου, ενώ το κινηματογραφικό του κύκνειο άσμα ήταν το 2017, υποδυόμενος τον Νίκο Καζαντζάκη (σε μεγάλη ηλικία) στην ομώνυμη ταινία του Γιάννη Σμαραγδή, αποδεικνύοντας τη διαχρονική του καλλιτεχνική παρουσία.
Η ζωή του δεν περιορίστηκε μόνο στην τέχνη. Κατά την περίοδο της δικτατορίας, από το 1967 έως το 1970 αυτοεξορίστηκε στο Λονδίνο, όπου φοίτησε για έναν χρόνο στη φημισμένη Δραματική Σχολή RADA, διευρύνοντας τις καλλιτεχνικές του αναζητήσεις. Παράλληλα, ανέπτυξε έντονη πολιτική δράση, ως εκπρόσωπος του εργατικού Π.Α.Μ. στην Ευρώπη, ενώ υπήρξε επίτιμο μέλος του σωματείου Βρετανών ηθοποιών και ενεργό μέλος της αντιδικτατορικής κίνησης «Committee againstDictatorship». Αργότερα, υπηρέτησε τα κοινά ως Δημοτικός Σύμβουλος Αθηνών (1986 – 1990) και ως Βουλευτής του ΠΑΣΟΚ (1989 – 1990), ενώ διετέλεσε και διευθυντής του ραδιοφωνικού σταθμού «ΚΥΚΛΟΣ», συμβάλλοντας ενεργά στον δημόσιο διάλογο.
Παράλληλα, ανέπτυξε και σημαντική συγγραφική δραστηριότητα, με έργα όπως «Μερικοί θάνατοι», «Το αυριανό θέατρο», «Αγώνες και αγωνίες», «Η αλυσίδα» και «Το Άγιο Χαϊδάρι», ενώ για περίπου είκοσι χρόνια αρθρογραφούσε στην εφημερίδα «Έθνος», αφήνοντας το δικό του στίγμα και στον γραπτό λόγο.
Στην προσωπική του ζωή, από το 1963 στάθηκε δίπλα στην Έλλη Φωτίου όχι μόνο ως σύντροφος ζωής αλλά και ως συνοδοιπόρος στην τέχνη, δημιουργώντας έναν από τους πιο σταθερούς και δημιουργικούς καλλιτεχνικούς δεσμούς. Μαζί απέκτησαν δύο παιδιά και μοιράστηκαν μια κοινή πορεία γεμάτη δημιουργία.
Η προσφορά του αναγνωρίστηκε με σημαντικές διακρίσεις, όπως το έπαθλο «Αιμίλιος Βεάκης», ενώ το Θέατρο Άλφα μετονομάστηκε σε «Θέατρο Άλφα – Ληναίος – Φωτίου», τιμώντας τη συμβολή τους. Τον Νοέμβριο του 2025 βραβεύτηκε για τη συνολική του προσφορά στον κινηματογράφο και στον ελληνικό πολιτισμό από το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης και την FinosFilm μαζί με ακόμα 35 εμβληματικούς ηθοποιούς που σημάδεψαν με το έργο τους το ελληνικό σινεμά της δεκαετίας του ’60. Ο Στέφανος Ληναίος υπήρξε ένας καλλιτέχνης που αντιμετώπισε την τέχνη ως στάση ζωής, με αρχές, συνέπεια και βαθιά σκέψη. Όπως ο ίδιος συνήθιζε να λέει, «Στο σκάκι χρωστάω πολλά… έγινε ο οδηγός της ζωής μου», μια φράση που αποτυπώνει τη φιλοσοφία ενός ανθρώπου που έμαθε να σκέφτεται, να επιλέγει και να δημιουργεί με ουσία.
